Kaarten van nu en toen...
Kaarten van een gebied zijn belangrijk om de veranderingen in het landschap op het spoor te komen. Tegenwoordig worden vrijwel alle kaarten digitaal gemaakt en aan de hand van hulpmiddelen die in vroeger tijd onbekend waren (denk aan luchtfoto's of satelietopnamen). Wanneer je dat bedenkt neemt het respect voor kaartmakers uit het verleden zeker toe. Nederlandse cartografen staan terecht hoog aangeschreven.
Tot de befaamde historische plattegronden van het gebied Midden-Delfland behoren de kaart die Floris Balthasars maakte in 1611 en de kaart die Nicolaas en Jacob Kruikius of Crucquius in 1712 uitgegeven hebben. De opdracht voor het maken van deze plattegronden kwam in beide gevallen van de dijkgraaf en hoogheemraden van Delfland. Over de kaart van Cruquius is hier wat meer informatie te vinden.

(Kaart van Delfland van Cruquius (detail). Gehele kaart bij pagina bronnen plattegronden)
Aan de gedetailleerde en zeer nauwkeurige plattegrond van Crucquius werd zo'n tien jaar gewerkt (1701-1711), en wel door een team van medewerkers, waaronder landmeters, tekenaars en graveurs. De plattegrond is dan ook van kartografisch zeer hoog niveau: de topografie is perfect weergegeven, bijvoorbeeld de in die tijd door het slagturven ontstane legakkers en veenplassen (die later weer werden drooggelegd). De schaal 1:10.000 is voor de eerste keer in de geschiedenis van de Nederlandse kartografie op moderne wijze aangeduid. De totale kostprijs bedroeg 20.000 gulden (ter vergelijking: een notaris of een ambtenaar verdiende jaarlijks tussen de 400 en 800 gulden). Zoals veel beroemde plattegronden is ook deze kaart meerdere malen uitgegeven. Bij het Hoogheemraadschap van Delfland berusten de originele koperplaten waarop de kaart gegraveerd werd. Dat komt omdat de oorspronkelijke opdracht voor de vervaardiging door dijkgraaf en hoogheemraden werd gegeven.
Ga voor onderzoek naar dit thema ook:
⇒ Naar de verwijzingen
⇒ Naar de bronnen